Eindejaarritueel: stilstaan, terugblikken & vooruitkijken

Tadaa!-lijst ipv todo-lijst: je mijlpalen vieren

Elk jaar neem ik uitgebreid de tijd om terug te kijken op het afgelopen jaar. Heb jij al op een rijtje gezet waar je trots op bent uit 2011? Maak eens een Tadaa!-lijst in plaats van een todo-list en vier je mijlpalen.

Dit ritueel aan het einde van het jaar is bij mij ooit ontstaan vanuit frustratie. Destijds was ik met zo veel dingen tegelijk bezig, dat ik nauwelijks nog wist wat ik aan het doen was. Ik was blij als ik de vakantie haalde (voor zover ik aan ‘vakantie’ deed – want met een eigen bedrijf blijf je bezig, als je niet oppast). Ik holde maar door en miste de voldoening van de – eigenlijk heel leuke – dingen die ik aan het doen was.  Ik verlangde naar meer ‘verbinding’. Verbinding met wat? Ik kwam er niet eens aan toe om er over na te denken. Alwéér een jaar voorbij?!

Je krijgt geen stress omdat je niet perfect bent
je krijgt stress omdat je perfect wilt zijn.
– Coachingskalender

Hoewel ik gek was op mijn werk als regisseur, leed ik aan het ‘huisvrouwensyndroom’: dag en nacht druk bezig zijn en toch het gevoel houden dat je nergens aan toe komt… De creatiespiraal van Marinus Knoope maakte voor mij heel inzichtelijk dat de fase van ontspanning, voordat het hele circus opnieuw begint, inderdaad niet mijn sterkste punt was.
Ik heb toen een geweldige oudejaarsavond gevierd door met geliefde en vrienden ons afgelopen jaar met elkaar te delen. Allen op onze eigen manier. Er ontstond enorme verbinding en daarnaast als vanzelf prachtige inspiratie voor wat de volgende stap moest zijn. Ik heb me toen voorgenomen om dat erin te houden. Sinds die tijd is het voor mij een terugkerende traditie, op oudejaarsavond – of in de dagen ervoor.

When I let go of what I am, I become what I might be.
– Lao Tzu

Vandaag leef ik veel meer NU. Vaak kijk ik ‘s avonds even terug op mijn dag, vooral naar waar ik tevreden over ben. Gewoon, omdat ik daar het meest gelukkig van wordt. Het uitluiden van het oude jaar door terug te blikken en het verwelkomen van het nieuwe jaar heeft niets te maken met ‘niet in het nu zijn’, maar hoort daar voor mij helemaal bij.
Ik doe dat elk jaar op een andere manier. De ene keer graaf ik me met een pot thee en goeie muziek diep in op de bank en schrijf ik gewoon op wat ik bedenk. De andere keer verzamel ik van alles en zit ik met stapels documentatiemateriaal dagenlang aan tafel systematisch mijn agenda door te bladeren. Of je stopt een klein notitieblokje en een pen bij je en telkens als je wat bedenkt dan schrijf je het op. Je kunt ook een mindmap maken: schrijf midden op een groot vel bijvoorbeeld 2012 en brainstorm daar omheen. Ik heb ook wel eens het jaar in muzikale beelden gevat – iets wat wel bij mij past, omdat ik vaker ‘muzikale portretjes’ met anderen uitwissel. Zo heb ik een hele verzameling cassettebandjes en cd’s die mijn overleden vriendinnetje Tak heeft samengesteld door de jaren heen, die me heel dierbaar is.

Een pas op de plaats brengt je vaak weer verder.

Ik vind het ook heerlijk om met anderen terug te kijken. Je kunt samen met een partner, collega, of zoals ik nu samen met mijn kind(eren) de mooiste momenten van het afgelopen jaar bekijken. Met Milan is het leuk om een collage te maken door plaatjes uit tijdschriften te knippen en die op te plakken. Terwijl we bezig zijn, hebben we de mooiste gesprekken.  Overigens heb ik niet alleen met Milan collages gemaakt. Je kunt ook een aantal grote vellen met wat gekleurde stiften op tafel leggen. Daar kun je dingen voor jezelf en voor de ander opschrijven. Zo krijg je ook mooie feedback van elkaar. Wij hebben eens op een oudejaarsavond met vriendinnen kleine boekjes gemaakt, voor iedereen een, waar ieder gedurende de avond een nieuwjaarswens voor elkaar inschreef. Een van de pronkstukken in mijn schatkistje.

Be kind whenever possible. It is always possible.
– Dalai Lama

Als je het leuk vindt om elkaar feedback te geven, kan dat ook aan de hand van kaartjes, zoals het kwaliteitenspel, gebaseerd op het kernkwadrant van Daniel Ofman. Hier staan eigenschappen en valkuilen op.
Met een beetje creativiteit kun je elkaar feedback geven met alles wat je om je heen hebt. Voor ideeën is het boekje ‘De koning en de nar, improvisaties op het kernkwadrant’ van Henk Hofman een aanrader.
Het bleek hilarisch én een tearjurker toen wij elkaar op oudejaarsavond eens vertelden wat de ander met ons deed en elkaar met voorwerpen te vergeleken die we voor dat doel hadden meegenomen (en sommigen bij gebrek aan voorbereiding spontaan uit de kamer plukten). Over voorwerpen gesproken, nog een aanrader als je zin hebt om er helemaal in te duiken. Neem allen iets mee wat symbool staat voor iets uit het oude jaar wat als ballast voelt. Daar kun je dan wat over delen met elkaar en daarna de hele boel gezamenlijk verbranden. Wat een lekkere energie en een heerlijke manier om het nieuwe jaar fris beginnen!

Whatever has happened to you in your past, life is now.
– Oprah

Ik laat elk jaar alles wat mij niet meer past los. De meest simpele vorm is door het op te schrijven en te verbranden. Sanne Roemen stuurde een wat ze niet meer wilde de Stille Oceaan bij Mombasa in.
Je kunt je eigen vorm vinden om ergens afstand van te nemen. En ik wil graag met je meedenken. Stilstaan bij, terugkijken, vooruit kijken… niemand zegt dat het vóór 2012 moet. In januari 2011 kwam er iemand bij me. Hij was geïnspireerd was door de vergelijkbare Tadaa!-list die ik eind vorig jaar rondgetwitterd had, maar wist niet dat die van mij kwam. Hij had een stuk geschreven over een droom had en die hij in de wereld wilde zetten. Maar hoe? Het is een prachtig Zeven-Mijls-Laarzen-Traject geworden.
De onderstaande vragen bieden aanknopingspunten voor reflectie. Voor mensen die wel willen reflecteren, maar als ze gaan zitten het (… eh… ) niet meer weten. Of om, net zoals ik doe, af en toe eens tegen iemand te roepen.. Ik heb er veel plezier van, als ik er af en toe eens een aan Milan vraag of op twitter gooi.

Waar was je ‘t meest trots op in het afgelopen jaar?
Wat heeft je het meest verrast in het afgelopen jaar?
Wat is ‘t mooiste compliment wat je hebt gekregen in het afgelopen jaar?
Wat is het beste boek wat je gelezen hebt in het afgelopen jaar?
Wat was je slimste beslissing in het afgelopen jaar?
Welke relatie is het meest gegroeid in het afgelopen jaar?
Welk compliment had je graag gekregen in het afgelopen jaar?
Wat was de grootste verrassing van het afgelopen jaar?
Welke actie heeft de meeste gevolgen gehad?
Wat is het meest liefdevolle wat je in het afgelopen jaar gedaan hebt?
Door wie ben je ‘t meest geïnspireerd in het afgelopen jaar?
Waar word je blij van als je terugdenkt aan het afgelopen jaar?
Wat is het leukste wat je geleerd hebt in het afgelopen jaar?
Wat is het mooiste wat je hebt gegeven het afgelopen jaar?
Wat is het grootste risico dat je genomen hebt in het afgelopen jaar?
Wat is het mooiste wat je in de wereld hebt gezet in het afgelopen jaar?
Waar was je het meest tevreden over in het afgelopen jaar?
Wat was de belangrijkste les die je geleerd hebt in het afgelopen jaar?
Wat is ‘t mooiste wat je is overkomen in het afgelopen jaar?
Waar ging het afgelopen jaar voor jou over?
Wat is voor jou het afgelopen jaar in één woord?
Welke positieve ervaringen wil je meenemen naar het komende jaar?
Wat heb je nog meer nodig of wil je nog zeggen om het afgelopen jaar af te kunnen sluiten?

The choices you make now, will be next year’s memories.
So, what is your heart’s real desire?
What do you really, really love and makes your life worth living?
The relaxing thought is, it’s never too late to make another choice.
– Ingrid van den Bogaard

Heb jij mooie plannen voor het komende jaar?
Wat ga je voor stiekems doen in het komende jaar?
Wat hoop je voor het komende jaar ?
Wat is je grootste wens voor volgend jaar?
Wat gun je jezelf in het komende jaar?
Waar is de tijd rijp voor in het komende jaar?
Welke tweeps zou je willen ontmoeten volgend jaar?
Waar ga jij jezelf over ‘n jaar mee feliciteren?
Wat is je grootste droom voor het komende jaar? Wat ga je daar aan doen?
En ik vraag altijd aan Milan: wat zou je het liefst van mij willen volgend jaar?

Every great dream begins with a dreamer. Always remember, you have within you the strength, the patience and the passion to reach for the stars to change the world.
– Harriet Tubman

Via Vrouw & Passie las ik dat er nogal sceptisch gedaan wordt over de traditie van ‘goede voornemens’. Het gros strandt voordat we er goed en wel aan begonnen zijn. We nemen ons van alles tegelijk voor, waardoor onze aandacht versplinterd is. Daarnaast zijn de voornemens vaak slecht getimed of zijn ze erop gericht om anderen tevreden te stellen, waardoor we nauwelijks gemotiveerd zijn om ze vol te houden. Omdat we ook nog eens te weinig tijd nemen om nieuw gedrag aan te leren, sukkelen we voordat we het weten alweer door in onze oude gewoonten en patronen, schrijft Linda van der Wal in ‘Oude Gewoonten en Goede Voornemen’.
Zelf ben ik rond Oud en Nieuw niet speciaal met goede voornemens bezig. Ik laat symbolisch los wat ik niet mee naar het nieuwe jaar wil nemen en dat schept ruimte. En ik neem even de tijd voor mijn verlangens en voor mijn intentie voor het komende jaar is. Mijn praktische ‘goede voornemens’ komen op hun eigen momenten. Zo dacht ik 7 jaar geleden nog dat ik 1 januari wilde stoppen met roken, maar begin december voelde ik: ‘het is vandaag’.

Kies met je hart en je gevoel.
Je verstand is er om keuzes te begrijpen, niet om ze te maken.

Als jij een voornemen hebt (voor het komende jaar, of wanneer dan ook) helpt om het je zo concreet mogelijk voor te stellen. Maak er een mentale foto van. Formuleer je doel positief, richt je op wat je wilt bereiken (dus niet ‘stoppen met roken’, maar ‘meer gaan proeven’! Dat werkte bij mij als passionfoodoholic geweldig!!). En schrijf het op. Een interessant weetje: 46 procent van de groep met opgeschreven voornemens heeft zijn gedrag in het eerste half jaar veranderd tegenover 4 procent van de groep die alleen een verandering wilde en dat niet opgeschreven had. De cliché van op de spiegel schrijven is niet voor niks een cliché, hij werkt.
Weet wat jouw motivatie is om dit voornemen te realiseren. Zorg dat het jouw eigen motivatie is en niet die van een ander. (Toen ik eerder met roken gestopt was omdat ik een kind in mijn buik had, ben ik weer begonnen ik weer toen het eruit was…). Bekijk je overtuigingen en de eventuele beren op de weg: wat zou roet in het eten kunnen gooien? Probeer ideeën als ‘Het zal mij benieuwen hoe ver ik kom’ of ‘Het zal toch wel weer niet lukken’ te vervangen door krachtige en stimulerende gedachten die je helpen je doel te bereiken.

Stop worrying about the potholes in the road and enjoy the journey.
– Babs Hoffman

Als je het écht goed wilt doen, kun je een concreet actieplan maken. Je weet inmiddels het Wat en nu breng je het Hoe wel, Hoe niet en wat dan in kaart (als je daar nu geen tijd voor hebt is begin januari, als je lekker uitgerust bent, daar natuurlijk ook reuze geschikt voor). Plan je route in kleine (tussen-)stapjes, check het op haalbaarheid. Wat ga je doen als het tegenzit? Wie of wat kan je helpen? Wat ga je niet meer doen?  Hoe hou je jezelf gemotiveerd? Hoe ga je je uitstelgedrag te lijf? En – heel belangrijk! – hoe ga je je tussensuccesjes vieren? Doe het precies zoals het bij jou past. Dit is niet zo voor de hand als het lijkt. Er gaan hele volksstammen in januari naar de sportschool om fitter te worden, om er net zo snel weer mee op te houden omdat het ‘niet hun ding’ is. Er zijn meer oplossingen om een doel te bereiken. Bedenk wat jou helpt om je doel te bereiken.
En niet onbelangrijk: deel je intentie met anderen. Door het hardop uit te spreken, commit je jezelf op een krachtige manier. Laat de mensen om je heen weten waar ze jou mee kunnen helpen. In goede en in slechte tijden. En dan… Just do it!

Ik wens mij en jou het allerbeste voor het komende jaar. Ja, ik begin met mezelf. En hoop dat we lekker veel met elkaar doen, want ik heb zin in samen.

Wil je snel gaan, ga alleen. Wil je ver komen, ga samen.
– Keniaans gezegde

Spread the love
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  

Leave A Comment